قال علي عليه‌السلام : إِنَّهُ لَيْسَ لِأَنْفُسِكُمْ ثَمَنٌ إِلَّا الْجَنَّةَ فَلَا تَبِيعُوهَا إِلَّا بِهَا؛ امير مومنان عليه‌السلام مي‌فرمايند: همانا براي شما بهايي جز بهشت نيست، پس به کمتر از آن نفروشيد. (نهج‌البلاغه، حکمت456)

شنبه 11 /10 /1395

عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم مشخص کردن سیاست‌ها و خط مشی کلي فرهنگی کشور را وظيفه شورای عالی انقلاب فرهنگی دانست که باید فارغ از دولت‌ها و جناح‌‌های سیاسی انجام شود، و ادامه داد: در غياب چنين فعاليتي، افراد و دستگاه‌هاي فرهنگي متعهد بايد اتاق فکری تشکیل دهند و متخصصین و دلسوزان با همفکری يکديگر خط مشی‌‌های کلی فرهنگ کشور را تعیین کنند.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی حضرت آیت الله مصباح یزدی، رئیس مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) در جمع مدیران مرکز پژوهش و مرکز سنجش و پژوهش صدا و سیما با اشاره به این که انقلاب اسلامی ایران، انقلابی فرهنگی است ادامه داد: همان طور که اسلام، ابتدا باور‌ها و ارزش‌‌های مردم را تغییر داد و تغییر در سایر ساحت‌‌های زندگی انسان مانند سیاست ، اقتصاد، صنعت، و روابط بین الملل نیز ریشه در همان تغییر فکر دارد، کار اصلی این انقلاب نیز، تحول در فکر و احیای باورها و ارزش‌هاي اسلامي بود.

علامه مصباح یزدی با اشاره به این که نهضت اسلامی بدون امکانات و تنها با سخنرانی و بیانات و اعلامیه‌‌های امام (ره) شروع شد و با حمایت و سخنرانی و نوشتن کتاب و مقاله توسط یاران وي ادامه یافت، افزود: امروز هم باید فکرها را تصحیح و تقویت کرد و اساس فرهنگ، یعنی باورها و ارزش‌ها، را مورد توجه قرار داد و با تصحيح آن ، سایر امور را نیز سامان داد.

وی با بیان این که برخی نهاد‌ها بزرگترین نقش را در تحولات فرهنگی و تصحیح باورها و ارزش‌ها در جامعه دارند، آنها را در سه دسته طبقه‌بندي کرد: نهادهایی که فکر صحیح را تولید و افکار انحرافی را نقد کرده، نقاط ضعف و قوت آن‌ها را بیان کنند؛ نهادهایی که محتواهای تولید شده را در قالب آموزش‌‌های رسمی در جامعه نشر دهند؛ و نهادهایی که آن‌ها را در قالب آموزش‌‌های غیررسمی با استفاده از ابزار هنر در جامعه ترویج کنند. وظيفه اول بر عهده محققان و پژوهشگران است، وظيفه دوم را نظام آموزش و پروش و آموزشی عالی عهده‌دار شده، و وظيفه سوم کار رسانه‌ است که باید محتواهاي تهيه شده را با بیان ساده ، شیوا، جذاب و قابل فهم برای سطوح مختلف، در جامعه مطرح کند، و در این مسیر از ابزارهای موجود از جمله هنر، استفاده نماید.

عضو جامعه مدرسین ادامه داد: در ابتداي انقلاب، با مدیریتی در کشور مواجه بودیم که نه تنها برای انجام این کارها، یعنی تولید محتوای فرهنگی صحيح و ترویج آن‌ها ضعیف بود، بلکه آفت زده و دچار برخی آسیب‌‌های فکری بود؛ لذا افکار غلطی توسط رسانه‌ها پخش می‌شد، تئوری‌‌های اشتباه در دانشگاه‌ها تدریس می‌شد، و کتاب‌‌هاي بسياري به نشر نظريات و ارزش هاي بيگانگان می‌پرداختند که زیان بار بودند. مقابله با این فرهنگ کار آسانی نبود.

وی با بیان این که دست الهی در کار بود که امکان تحول فرهنگی را در کشور به وجود آورد، ادامه داد:  وگرنه شرایط عادی به‌هيچ وجه برای تحول فرهنگی مساعد نبود؛ چون از طرفی بسياري از اساتيد دانشگاه‌ها با فکر ناب اسلامي بيگانه بوند، و در حوزه هم، اگر چه مایه‌‌های صحیح اسلامی وجود داشت، اما امکاناتی برای پیشرفت نبود و نيروهاي موجود هم بهره برداری نمی شد؛ اما با همت و هم‌ياري همه دستگاه‌هاي متعهد و دلسوز این روند شروع شد و بحمدالله هم در حوزه و هم در دانشگاه و هم در جامعه، اين حرکت معجزه‌وار شروع شد و به صورت فوق انتظار رشد کرد.

علامه مصباح یزدی افزود: علیرغم این که نهاد صدا و سیما به عنوان یک رسانه، مسئول تولید علم و محتوا نیست، بلکه وظیفه انتشار و ترویج محتوای تولید شده را داشت، اما در عین حال در صدا و سیما نیز افرادی خودشان آستین‌ها را بالا زده و برای تولید محتوا دست به کار شدند.

وی این حرکت صدا و سیما را نمونه‌اي از همیاری مورد انتظار در یک کشور انقلابی دانست و افزود: لذا جای تشکر دارد که صدا و سیما نه تنها برای انجام وظایف خودش با توجه به امکانات، حرکت را آغاز کرد، بلکه در زمینه‌‌های دیگر نیز تلاش کرد.

آیت الله مصباح با اشاره به این که با تشکیل ستاد انقلاب فرهنگی نیز حرکتی مفید در دانشگاه‌ها شروع شد، ادامه داد: البته همکاری بین حوزه و دانشگاه‌ها ، کمک بزرگی برای تحقق این تحولات کرد. امیدواریم با روح همکاری و همیاری  دربین نهادها،همچنان با همت دلسوزان انقلاب، ثمرات بیشتری را شاهد باشیم.

وی با اشاره به دستاورد‌‌های عظيم انقلاب اظهار داشت: این انقلاب به برکت خون صدها هزار شهید از بهترین جوانان و نوجوانان این مرز و بوم به بار نشسته است،‌و ما علاوه بر وظيفه ديني، وظيفه‌اي انساني داريم که نگذاريم آن چه آن‌ها با خون خود به دست آوردند، از دست برود؛ حتی اگر آخرتی هم در کار نبود، وجدان انساني حکم می‌کرد که جلوی از دست رفتن حاصل خون شهدا را بگیریم؛ زيرا آیندگان درباره ما چه خواهند گفت؟ آیا نمي‌گویند یک زمانی، با رهبری یک پیرمرد روحانی، حتی نوجوانان جلوی تانک رفتند و این انقلاب را به پیروزی رسانده و حفظ کردند، اما نخبگان کشور آن را رها کردند تا دستاورد‌ها از دست رفت؟   

علامه مصباح یزدی با اشاره به این که فرهنگ مهم ترین سرمایه ما برای حفظ دستاورد هاي انقلاب است، ادامه داد: پیشرفت انسانی بدون فرهنگ ناممکن است؛ چرا که ارزش انسان به باورها و ارزش هاست، و ما معتقدیم ناب‌ترين باورها و ارزش‌ها را اسلام معرفی کرده است؛ لذا مهم ترین کار، استخراج و فرآوري منابع غني فرهنگی اسلام است که پس از تولید محتوا باید ابتدا در بین خواص و سپس در ميان سایر مردم جامعه در سطوح مختلف منتشر و ترويج شود.

 

عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم با بیان این که هرچند وظيفه رسانه و صدا و سیما اصالتاً نشر محتوا در ميان مردم است، ولي در دو بخش اول، یعنی تولید محتوا و ترویج آن در بین خواص نیز می‌تواند نقش‌آفرینی کند، ادامه داد: با کارهای رسانه ای حتی می‌شود محققان را به مسائل مورد نياز توجه داد؛ يا زمینه، امکانات و ابزار براي استخراج معارف و نشر آنها را فراهم کرد. این همان همیاری برخاسته از احساس مسئولیت در یک کشور انقلابی است؛ زيرا در کشور انقلابی «به من چه» معنا ندارد، و هر کسی باید در حد توان خود برای رسیدن انقلاب به اهدافش کمک کند؛ البته آن جایی که این وظیفه با تقسیم کار و مسئولیت‌‌های مشخص شکل بگیرد، پیشرفت بهتری حاصل می‌شود؛ اما اگر چنین نشد، وظیفه از بقیه ساقط نمی شود.

وی ادامه داد: بر این اساس رسانه باید در صدد تقویت این فکر در جامعه باشد که امروز پژوهش و تحقیق، مورد نیاز جامعه و انقلاب است. لذا هر چند شما در کارهایتان، پژوهش را نیز برعهده گرفته‌اید؛ اما باید این مسأله را به دیگران هم فهماند تا نسل بعد نیز انگیزه انجام آنرا داشته باشد؛ چرا که  اگر فرهنگ در جامعه در حال رشد و جوانه زدن نباشد، مبتلا به رکود و عقب‌گرد شده و نهایتا جامعه به مرگ فرهنگی مبتلا می‌شود.

 

وی افزود: درتصور بسیاری از مردم، فرهنگ یک امر سلیقه ای و نسبي است که هر قومی برای خود دارد؛ مثل لهجه‌ها و گویش‌ها و برخی امور محلی؛ در حالی که فرهنگ به معنای باورها و ارزش‌ها مقارن با انسانیت است؛ از این رو باید در تبیین معنای صحیح فرهنگ و حفظ دستاوردهای انقلاب که همان فرهنگ اسلامي است، کوشید.

عضو خبرگان رهبری با تأکید بر لزوم تقویت باورهای بنیادین ادامه داد: امروز رسانه‌ها و سایت‌های دشمنان نظام، باورها و ارزش‌هاي بنيادين جامعه را هدف گرفته‌اند، و روزانه با طرح شبهات اعتقادي و اخلاقي به روش‌‌های مختلف، از طرح سئوال گرفته تا تمسخر و طنز، و با بهره گیری از روش‌‌های حرفه‌ای و هنري برای تأثیرگذاری بر مخاطب، به خصوص نسل جوان را مورد تهاجم قرار مي‌دهند.

 

وی با اشاره به لزوم تدوین یک طرح و سیاست کلی براي امور فرهنگي اظهار داشت: حقیقت این است که در برنامه ریزی ضعف داشته و داریم، و سیاست‌‌های کلی اين کار مشخص نیست. قبل از انقلاب اگر برنامه ریزی بوده، بر خلاف فرهنگ صحیح بوده است، و بعد از انقلاب نیز به قدری کارها زیاد و نيروي متخصص کم بوده است که فرصتی برای انجام تحقیقات بنیادین فراهم نشده است؛ در حالی که امروزه با شرایط موجود، مانند اختلاط فرهنگ ها، توطئه‌‌های دشمنان و دیگر آسیب ها، باید سیاست‌ها و برنامه‌‌های اجرايي حساب‌شده‌اي را تدوین و بر اساس آن عمل کرد.

آیت الله مصباح، شورای عالی انقلاب فرهنگی را اولین نهادی دانست که در این زمینه باید اقدام به تعیین سیاست‌‌های کلی کند و افزود: این شورا نتوانسته این مسئولیت را انجام دهد، و متأسفانه گاه تحت تأثیر سیاست‌‌های متغیر دولت‌ها قرار می‌گیرد و وقتش صرف امور فرعی و روزمره شده، نوبت به مسائل اصلی نمی رسد.

عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم ادامه داد: شورای عالی انقلاب فرهنگی باید فارغ از دولت‌ها و جناح‌‌های سیاسی، سیاست‌ها و خط مشی کلي فرهنگی کشور را مشخص کند. در غياب چنين فعاليتي، افراد و دستگاه‌هاي فرهنگي متعهد بايد اتاق فکری تشکیل دهند و متخصصین و دلسوزان با همفکری يکديگر خط مشی‌‌های کلی فرهنگ کشور را تعیین کنند. تشکيل اتاق فکر فرهنگي در صدا و سیما برای ارتقاي فرهنگی جامعه و احياي فرهنگ انقلاب اسلامي از فروع این کار است.

وي با اشاره به اين‌که از ابتدای انقلاب کسانی بوده و هستند که بدون این که دنبال نام و نشانی باشند، تحقیقات و پژوهش‌هايي در اين زمينه انجام داده و سخنرانی کرده و مقاله نوشته‌اند، تأکيد نمود: بايد با استفاده از این‌ افراد اتاق فکری تشکیل شود و طرحي استراتژيک براي ارتقاي فرهنگی کشور تدوین و به مراجع ذي‌صلاح ارائه شود.

 عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم تهيه برنامه‌اي عالمانه و سنجيده براي توليد علم در حوزه‌هاي مربوط به فعاليت‌هاي صدا و سيما را گام بعدي دانست و افزود: براي پيش‌برد اين بخش چه بسا لازم باشد نيروهاي مناسب تربيت شوند، همان‌گونه که براي کارهاي هنري برنامه‌هايي براي تربيت نيروي انساني درنظر گرفته شده است.

عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم در بخش دیگری از سخنانش با اشاره به این که فعالیت‌‌های صدا و سیما باید در جهت احیای فرهنگ انقلابی اسلامی باشد، افزود: این که رهبری دائماً تأکید می‌کنند که حوزه، مردم و مسئولین بايد انقلابي باشند و انقلابی عمل کنند، نشان از اهمیت روحیه و کار انقلابی دارد؛ لذا ما نیز باید معنای انقلابی را درک کرده و خود انقلابی باشیم، و صدا و سیما نیز انقلابی عمل کند.

رئیس مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) در پایان سخنانش با اشاره به تأکید مقام معظم رهبری در خصوص کسب بصیرت، اظهار داشت: صدا و سیما نیز باید به نوبه خود با کسب بصیرت و دشمن شناسی،  توطئه‌‌های دشمنانی که انقلاب و به خصوص نسل جوان را مورد هدف قرار داده را شناسایی و راهکارهای مقابله با آن را ارائه کند.

گفتنی است دیدار جمعی از مدیران مرکز پژوهش و مرکز سنجش و پژوهش صدا و سیما با علامه مصباح یزدی، هفتم دی ماه سال جاری در مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) برگزار شد.

آدرس: قم - بلوار محمدامين(ص) - بلوار جمهوری اسلامی - مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمينی(ره) پست الكترونيك: info@mesbahyazdi.org