قال علي عليه‌السلام : إِنَّهُ لَيْسَ لِأَنْفُسِكُمْ ثَمَنٌ إِلَّا الْجَنَّةَ فَلَا تَبِيعُوهَا إِلَّا بِهَا؛ امير مومنان عليه‌السلام مي‌فرمايند: همانا براي شما بهايي جز بهشت نيست، پس به کمتر از آن نفروشيد. (نهج‌البلاغه، حکمت456)

چهارشنبه 01 /12 /1397

عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم با اشاره به وظایف طلاب در امر تحقیق و پژوهش، اظهار داشت: بهترین راهنمایی برای فعالیت و پژوهش، بیانیه رهبری ( گام دوم انقلاب) است که علیرغم حجم اندک آن، بسیار بسیار حساب شده و دقیق است و کلمه به کلمه آن حساب شده به کار رفته است؛ خداوند را شکر می‌کنیم که چنین رهبری را به ما عطا فرموده و چنین مطالبی را به وی الهام کرده است. حال نوبت ماست که با تقویت رشته‌های تخصصی در حوزه‌ها و کارهای پژوهشی عمیق تر در این زمینه، تکلیف خود را انجام دهیم.

به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی آثار حضرت آیت‌الله مصباح یزدی، رئیس مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) در اختتامیه جشنواره امام خمینی(ره) در جمع طلاب مدرسه معصومیه قم با اشاره به نعمت عظیم انقلاب اسلامی اظهار داشت: هر چه نعمت بزرگ‌تر باشد، شکر بیشتری نیز می‌طلبد.

آیت‌الله مصباح یزدی تحول در حوزه‌های علمیه را از برکات انقلاب اسلامی خواند و با اشاره به خاطراتی از زمانی که خود طلبه شده بود، اظهار داشت: حوزه آن روز و حوزه بعد از انقلاب، اصلا قابل مقایسه نیست؛ در آن زمان تصور عمومی مردم – حتی متدینان – نسبت به حوزه و دستگاه روحانیت این بود که محصول حوزه، تربیت افراد غالبا محروم جامعه برای روضه‌خوانی و ارتزاق از این مسیر است.

وی با بیان این‌که به برکت مجاهدت‌های علما و حرکت مخلصانه امام(ره)، امروز روحانیت در دنیا، عزتمند شده است، افزود: اگر بگوییم در دهه‌های بعد از انقلاب، شخصیت اول جهان از لحاظ توجه دنیا، یک طلبه بوده است، سخن گزافی نگفته‌ایم؛ حتی دشمنان نیز هیبت و عظمت امام (ره) را می‌شناختند و برای او احترام قائل بودند.

استاد اخلاق حوزه علمیه قم با اشاره به خاطره‌ای از سفرش به آمریکا اظهار داشت: وقتی در اطراف کاخ سفید در حال پیاده‌روی بودیم، یک ضدانقلاب، چند مرتبه با سخنانش به ما طعنه زد و بعد از بی‌اعتنایی ما به یکی از افسران محافظ کاخ سفید گفته بود که این‌ها تروریست و دشمن شما هستند و سوء‌نیت دارند؛ این بود که آن مأمور ابتدا نزد ما آمد؛ اما در ابتدا احترام نظامی گذاشت و با نهایت ادب، علت سفر را پرسید و سپس با تکریم، خداحافظی کرد و رفت. بنده فهمیدم که این احترام به خاطر شباهت لباس من به لباس امام(ره) بود؛ همان امامی که با انقلاب اسلامی، در جهان مشهور شده بود.

وی با اشاره به این که، انقلاب سبب شد تا حوزه‌ها احساس شخصیت و هویت کنند ادامه داد: با وقوع انقلاب اسلامی، حوزه‌های علمیه فهمیدند که می‌توانند در جامعه، کاری انجام دهند، بلکه وظیفه مهمی در جامعه دارند. در سایه این انقلاب، حوزه‌ها وظایف خود را درک کردند و در صدد انجام آن برآمدند که بخشی از این وظایف امور پژوهشی بود؛ در حالی که قبل از انقلاب روش مرسوم در حوزه‌های علمیه، صرفا پرداختن به یکسری دروس سنتی بود، بدون این‌که نیازهای جامعه را درک کنند تا دردی از آن‌ها دوا کنند؛ اگر هم کسانی به نیازهای جامعه توجه داشتند، بسیار اندک بودند.

عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم با اشاره به دستاوردهای حوزه بعد ازانقلاب اظهار داشت: دستاوردهای حوزه‌های علمیه، حتی در همان دهه اول انقلاب بیش از دستاوردهای حوزه در صدسال قبل از آن بود؛ چون حوزه جایگاه خود را شناخت. البته باید اعتراف کرد که هنوز نسبت به اهدافی که انقلاب دارد و وظایفی که باید به انجام برسد، فاصله بسیاری وجود دارد؛ اما اگرچه سرعت پیشرفت نسبت به نیازها کم است، دست‌کم راه را پیدا کرده است.

آیت‌الله مصباح یزدی با اشاره به وظایف طلاب در امر تحقیق و پژوهش، اظهار داشت: بهترین راهنمایی برای فعالیت و پژوهش، بیانیه رهبری ( گام دوم انقلاب) است که علی‌رغم حجم اندک آن، بسیار بسیار حساب شده و دقیق است و کلمه به کلمه آن حساب شده به کار رفته است؛ خداوند را شکر می‌کنیم که چنین رهبری را به ما عطا فرموده و چنین مطالبی را به وی الهام کرده است. حال نوبت ماست که با تقویت رشته‌های تخصصی در حوزه‌ها و کارهای پژوهشی عمیق‌تر تکلیف خود را در این زمینه انجام دهیم.

این مفسر قرآن کریم با اشاره به آیاتی از قرآن، بر انگیزه الهی و نیت خالصانه تأکید و خاطرنشان کرد: آن‌چه نزد پروردگار است فناناپذیر است؛ بنابراین کارهایی که برای خدا انجام شود باقی می‌ماند. این کار رشد نیز می‌کند و آثارش تا سال‌ها بلکه صدها سال در این دنیا و تا ابد در آخرت، باقی می‌ماند.

وی مدرسه علمیه معصومیه را از بهترین نمونه‌هایی دانست که می‌تواند در زمینه پژوهش فعالیت کند و افزود: این‌که عده‌ای که مدرک دانشگاهی دارند و چه بسا زمینه فعالیت اجتماعی و کسب مادیات در غیر از حوزه، بیشتر برای آن‌ها فراهم است، اما به حوزه آمده و زندگی طلبگی را که غالبا با کمبودهای مادی همراه است، می‌پذیرند، نشان می‌دهد که – ان‌شاء الله – انگیزه الهی در آن‌ها بیشتر است. شما باید قدر این زمینه‌ای که به برکت انقلاب برای‌تان فراهم شده را دانسته و کمال استفاده را از آن داشته باشید و در راه وظیفه‌ای که به برکت انقلاب اسلامی آن را شناخته‌اید، قدم بردارید.

استاد حوزه و دانشگاه با اشاره به خاطراتی از پژوهش و طلب علوم مختلف در غرب اظهار داشت: در غرب، مطلق علم و دانستن، یک ارزش است و چه بسا افرادی حاضر به صرف وقت و هزینه زیادی برای یک‌سری معلوماتی هستند که شاید اثر چندانی هم در جامعه نداشته باشد! البته همین جدیت در تحصیل علم سبب پیشرفت‌های متعددی برای آن‌ها شده است؛ البته علومی که در غرب مورد تحقیق قرار می‌گیرد، اموری هستند که نهایتا محدود به زندگی این دنیا می‌شود و مثلا رفاه بیشتری برای افراد به ارمغان می‌آورد.

آیت‌الله مصباح با طرح این سؤال که آیا هر علمی، دارای ارزشی اصیل است و یا برخی از علوم مقدمه برای امر مهم‌تر و بالاتری هستند، ادامه داد: ریشه این مسئله، مسئله مهم‌تری است که در فلسفه ارزش‌ها و اخلاق به آن پرداخته می‌شود و از دیرباز مورد توجه دانشمندان و متفکران بوده است.

وی ادامه داد: بعد از قرون وسطی در اروپا این مسئله مطرح شد که این دانسته‌های ما که برخی از آن‌ها از سنخ هست‌ها و نیست‌ها و برخی دیگر از سنخ بایدها و نباید‌ها هستند، آیا یک نوع هستند یا چند نوع؟ افرادی مانند کانت، هیوم و برخی دیگر معتقد شدند که انسان دو نوع درک دارد؛ نظری و عملی. حتی برخی تصریح کردند که دو نوع عقل داریم؛ یکی عقل نظری که واقعیات و هست‌ها را نشان می‌دهد و عقل عملی که به باید‌ها و نباید‌ها می‌پردازد. اما این‌که چه رابطه‌ای بین این مدرکات، یعنی هست‌ها و نیست‌ها با باید‌ها و نبایدهاست، مسئله‌ای است که کتاب‌ها درباره آن نوشته شده و بحث‌های زیادی روی آن‌ صورت گرفته است.

استاد اخلاق حوزه علمیه قم با بیان این‌که در باور ما، ارزش‌ها، جنبه الهی نیز دارند، افزود: بر اساس یک فرض، بین عقل نظری و عقل عملی، رابطه وجود دارد، بلکه بالاتر، عقل عملی، در خدمت عقل نظری است؛ به این معنا که عقل نظری وجود یک نوع کمال و رشد را درک می‌کند، ( که به اعتقاد ما آن کمال، قرب الهی است) و عقل عملی، باید‌ها و نباید‌هایی را ترسیم می‌کند که با رعایت آن‌ها می‌توان به چنین کمالی رسید.

وی ادامه داد: اگر مقدمه فوق را پذیرفتیم، آیا حوزه‌ای که بعد از انقلاب متحول شده و امکانات و زمینه‌های فراوانی در آن وجود دارد، واقعا وظیفه‌اش همین است که در حال حاضر انجام می‌دهد؟! هرگز در عالم تا این اندازه شرایط برای پیشرفت علمی و پژوهش فراهم نبوده است، اما با این وجود آیا کمبودهایی نداریم؟! اگر باور داریم، کمال و قرب الهی ارزشمندترین چیزی است که انسان می‌تواند به آن برسد، چه اندازه تلاش کرده‌ایم که خودمان و سپس دیگران را به سوی این هدف ارزشمند دعوت کنیم؟

آیت‌الله مصباح یزدی در پایان خاطرنشان کرد: جا دارد گروهی از افراد خوش‌فکر و با انگیزه و پرتلاش، با همت تحقیق کنند و کمبودهایی که در زمینه معارف دین وجود دارد را جبران کنند و اکنون که زمینه شناخت و تلاش فراهم است، از آن استفاده کنند؛ البته گاهی توجه ما به هدف و قله نیست و راه را اشتباه می‌رویم.

گفتنی است اختتامیه جشنواره امام خمینی(ره)، سی‌ام بهمن ماه سال جاری در سالن همایش‌های مدرسه معصومیه برگزار شد.

برای دریافت فایل صوتی این جلسه این‌جا را کلیک کنید!

آدرس: قم - بلوار محمدامين(ص) - بلوار جمهوری اسلامی - مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمينی(ره) پست الكترونيك: info@mesbahyazdi.org